Foto: Pexels
Foto: Pexels

Северна Македонија, над 200 пријави за дискриминација во првите шест месеци од годината

Qindra qytetarë kanë trokitur në dyert e Komisionit për Antidiskrimimim në gjashtë muajt e parë të vitit 2026. Shumica me pretendime se janë diskriminuar për shkak të përkatësisë etnike, ndaj tyre janë përdorur terme ofenduese dhe nënçmuese, kryesisht përderisa kanë qenë në orar apo në vendin e punës. 

Една од секои четири од вкупно 208 пријави за дискриминација во првите 6 месеци од годината како основа ја имале етничката припадност. Но не само тоа. 

Të dhënat e Mollëkuqja tregojnë se në Maqedoninë e V. ende përdoret gjuhë dhe veprime të urrejtjes ndaj dikuj vetëm për shkak të prejardhjes sociale, ngjyrës së lëkurës, racës, identitetit gjinor dhe orientimit seksual. 

Најмногу, односно 47% од пријавителите, известуваат дека дискриминацијата кон нив се случила на работното место. Дискриминацијата е извршена по над 22 основи, додека во 32 случаи е констатирано дека имало дискриминација. 

Mollekuqja подготви инфографик за ова. 

Ilustrim: Fisnik Xhelili/Mollëkuqja.mk
Ilustrim: Fisnik Xhelili/Mollëkuqja.mk

Комисијата која треба да спречува и казнува дискриминација, со ограничени надлежности

Kryesisht çfarë ka në dorë ky komision është monitorimi dhe rekomandimi. Çdo qytetar ka të drejtë të parashtrojë ankesë ndërsa komisioni duhet që në afat prej 60 ditëve të jep mendim, nëse konstatohet shkelja, rekomandon mënyrën e heqjes së shkeljes.

Personi apo institucioni i cili e ka kryer shkeljen, përkatësisht ka diskriminuar, ka afat prej 30 ditëve ndërsa deri në 6 muaj nëse ka arsye të fuqishme që të zbatojë rekomandimin. 

Само доколку оваа препорака не се спроведе, комисијата може да поднесе барање за поведување прекршочна постапка до друг орган кој не е под Комисијата за антидискриминација, туку под Министерството за социјална политика, демографија и млади. 

Глобите за чиешто изрекување комисијата може да поднесе барање, се движат од 400 до 5.000 евра. 

Има сериозни забелешки за изборот на членовите на Комисијата за антидискриминација 

Членовите на Комисијата за спречување и заштита од дискриминација ги избира Собранието на Северна Македонија. Следствено, честопати поголема улога во нивниот избор имало политичкото обојување, а не реалните способности или искуство. 

Да се потсетиме на вирусното интервју со Џихан Ахмед, која на почетокот на оваа година беше номинирана за членка, а немаше поим за Истанбулската конвенција; кога беше прашана за тоа, таа зборуваше за Истанбул и периодот на Ататурк. 

Таа сепак, по јавните реакции, се преиспита себеси и поднесе оставка. 

Пред неколку месеци, Mollekuqja откри дека коалицијата ВЛЕН одлучила за член на оваа комисија да го номинира новинарот Исмаил Синани, кој во своите јавни настапи изразувал ставови против феминизмот и LGBTQ+ заедницата. 

На реакцијата на Mollekuqja се приклучија и Мрежата за заштита од дискриминација, како и другите невладини организации кои едногласно бараа пратениците да не го изгласаат Синани за член на оваа комисија. 

Но сепак граѓанскиот глас не беше слушнат, а денес Исмаил Синани е член на оваа комисија. Да истакнеме дека за ова беа алармирани и меѓународните институции, имајќи ја предвид нивната континуирана поддршка за слобода и еднаквост во Северна Македонија. 

Инаку, дека дискриминацијата и говорот на омраза врз етничка основа се доста присутни во земјата, покажуваат и податоците од регистарот i gjuhës së urrejtjes në Maqedoninë e Veriut. Nga shkurt 2012 deri në qershor 2026 në këtë regjistër janë regjistruar 1690 raste të gjuhës së urrejtes mbi baza etike. Vetëm gjysmën e parë të këtij viti janë regjistruar 76 raste.

Друго